سرگذشت حضرت یحیی (ع)
15 بازدید
موضوع: اخلاق و عرفان

به نام خدا

یحیی (ع) در قرآن

آیه 38 و 39 از آل عمران، آیات 85 و 87و 89و90 از سوره انعام، آیات 7و12و13و14 از سوره مریم و آیه 90 از سورة انبیاء دربارة یحیی (ع) می باشد و می توان ویژگیها و فضایل زیر را برداشت کرد:

1- فرزند طیّب و پاک و عطیة خدا به زکریا (ع) در پی دعای آن حضرت. 2- بشارت خدا به زکریا (ع) دربارة یحیی (ع) هنگام نماز خواندن در محراب 3- تصدیق کنندة عیسی (ع) و ایمان به او 4- سیّد و بزرگوار بودن در قوم خود 5- خویشتن داری و پاکدامنی 6- پیامبر خدا و از صالحان 7- برگزیدة خدا 8- هدایت یافته خدا به راه مستقیم 9- اعطای کتاب، حکم و نبوت از سوی خدا به او 10- شایسته الگو بودن برای مثل پیامبر اسلام (ص) در امر هدایت الهی 11- التزام به کتاب آسمانی تورات و گرفتن آن با قدرت از سوی خدا 12- اعطای مقام حکم و نبوت در کودکی به او از جانب خدا 13- مهر و محبت خدا دادی 14- پاکی و طهارت روح 15- پرهیزکاری و تقوا 16- نیکی به پدر و مادر 17- فروتنی و زورگو نبودن 18- سرکش و گناهکار نبودن (عصمت) 19- شایسته سلام خدا در هنگام ولادت، مرگ و روز رستاخیز و قیامت20- برانگیخته شدن به صورت حیّ (شهید) 21- پیشتازی در کارهای نیک 22- عبادت و دعا در پیشگاه خدا همراه با بیم و امید 23- خشوع و خضوع در برابر خدا 24- همنام نداشتن در گذشته (آیه7 از آل عمران).

در اینجا شایسته است که چکیده ای از سرگذشت یحیی (ع) آورده شود:

یک- ابن عباس می گوید: یحیی (ع)در سه سالگی به پیامبری رسید و 6 ماه از عیسی (ع) بزرگتر بود و اولین کسی بود که نبوت عیسی(ع) را تصدیق کرد و در اثر زهد و پاکدامنی و اعتماد مردم به او، ایمان به عیسی (ع) در میان بنی اسرائیل فزونتر شد.

دو- امام جواد (ع) در برخورد با یکی از اصحاب خود که از امامت او در نوجوانی شگفت زده بود، فرمود: خدا در امامت آنگونه رفتار می کند که در نبوت رفتار کرد. گاهی فردی را در چهل سالگی به مقام نبوت می رساند و گاهی در کودکی ( اشاره به یحیی (ع) ).

سه- پیامبر اسلام (ص) فرمود: یحیی بن زکریا (ع) هرگز گناه نکرد و نسبت به هیچ زنی قصد بد روا نداشت و باز فرمود: هر انسانی یا گناه و یا قصد گناه نمود و تنها یحیی (ع) بود که نه قصد گناه کرد و نه گرد گناه رفت.

چهار- در بین احادیث زیادی که دربارة زهد و خدا ترسی و گریه های یحیی (ع) از خوف خدا آمده، نقل شده که او غذایش گیاه و علف بیابان و پوشاکش از حصیر و بافته تارو لیف خرما بود و از خوف خدا گریه و اشک بر گونه هایش جاری می شد.

پنج- امام رضا (ع) وحشتناک ترین ترس آدمیان در سه حالت است: روزی که متولد می شوند و دنیا را مشاهده می کنند، روزی که می میرند و آخرت و اهل آن را می بینند و روزی که محشور می گردند و احکام و داوریهایی جدیدی از سوی خدا مشاهده می نمایند که در سرای دنیا ندیده اند. آری خداوند در این سه حالت بر یحیی (ع) سلام (سلامتی) فرستاده و او را از وحشت ایمن ساخته.

شش- امام هفتم (ع): یحیی گریه می کرد و نمی خندید ولی عیسی (ع)، هر دو حالت را داشت و کار عیسی (ع) بهتر بود.

هفت- گروهی از کودکان به یحیی (ع) گفتند: بیا باهم بازی نماییم که آن حضرت فرمود: ما برای بازی ( لهو و لعب ناپسند) آفریده نشده ایم.

هشت- امام باقر (ع): تحنّن خدا بر یحیی (ع) ( حَناناً- مهر و محبت خدا دادی) یعنی لبّیک خدا به یا ربّ یحیی (ع).

نه- پیامبر اسلام (ص) در شب معراج در آسمان دوم دو مرد شبیه به یکدیگر را دید و از جبرئیل (ع)درباره آنان پرسید که او پاسخ داد: این دو پسر خاله یکدیگرند. رسول اکرم (ص) به آنان سلام کرد و آنان هم سلام نمودند و برای یکدیگر طلب آمرزش کردند و به پیامبر اسلام (ص) گفتند: مَرحباً بالأخِ الصّالحِ و النّبیّ الصّالح.( بحارالانوار؛ ج 18؛ ص 325 )

ده- حضرت عیسی (ع)، یحیی (ع) را همراه 12 تن از حواریّون خود برای تبلیغ و تعلیم مردم فرستاد و سفارش کرد که مردم را از ازدواج با دختر خواهر و دختر برادر نهی نمایند ولی« هرودیس» پادشاه هوسباز فلسطین، عاشق ازدواج با دختر برادر خود بود و چون یحیی (ع) او را نهی کرد و این ازدواج را برخلاف دستورات تورات دانست، خبر به گوش این زن رسید و او قصد قتل یحیی (ع) را نمود. عشق پادشاه هم به این زن زیبا، سبب شد که به او بگوید: هر خواسته ای داری بگو.

این زن بدکاره گفت: تنها خواسته من سر یحیی (ع) می باشد.

یازده- پادشاه برای ارضای خواسته آن زن، طشتی را خواست و پس از کشتن یحیی (ع) سر او را به عنوان هدیه برای او فرستاد. ( بحار الانوار، ج 14، ص 370، تفسیر المیزان و نمونه درذیل ایات سوره مریم و انجیل با تفاوت و تحریف).

دوازده- یحیی (ع)، 30 سال عمر کرده و اختلاف نظر است که قبل از عیسی (ع) یا بعد از او از دنیا رفته و قبر او در جامع اموی دمشق است و نقل شده که سر او در جامع اموی و بدن او در مسجدی در شهر زبدانی دفن شده.

سیزده- سر بریدة یحیی در طشت خطاب به پادشاه هوسباز:( ای مرد! تقوا پیشه کن ) این زن برای تو حرام است. (تفسیرمنهج الصادقین؛ ذیل آیه 8 از سوره اسرإ )

چهارده- امام سجاد (ع) می فرماید: پدرم هنگام سفر به کربلا بارها می گفت: از پستی دنیا همین بس که سر یحیی (ع) را به عنوان هدیه برای زن بدکاره ای برد+ند.

شباهتهای حضرت یحیی (ع) و امام حسین به یکدیگر

1- همنامی برای این دو قبلا نبوده است.

2- نامگذاری هر دو از سوی خدا.

3- تولد هر دو در 6 ماهگی.

4- بشارت به ولادت هر دو از سوی خدا.

5- قاتل هر دو، زنا زاده.

6- سر هر دو در طشت طلا

7- سخن گفتن هر دو سر مقدس

8- ابن عباس می گوید: خداوند به محمد (ص) وحی نمود که من به خاطر قتل یحیی (ع) 70 هزار نفر را (به وسیله بخت النّصر) کشتم و از هفتاد هزار نفر هم به دلیل قتل فرزند دخترت انتقام می گیرم. نقل شده که چون خون یحیی (ع) بر زمین ریخت جوشید تا 70 سال. خدا هم بخت النّصر را بر افراد راضی به قتل یحیی (ع) مسلط نمود و او 70 هزار نفر از بنی اسرائیل را در یک سال به قتل رساند.

9- گریستن آسمان بر هر دو سر تا چهل روز. ( بحار الانوار، ج 14، ص 370، منتهی الآمال، ج 1 ص 822).

10- حضرت زکریا (ع) از خداوند خواست تا پسری همانند حسین (ع) به او عطا کند و این گونه شد که یحیی (ع) مانند حسین (ع)، سر بریده شد.

11- هر دو را خداوند بدون واسطه اسم گذاشت.

12- هر دو از پستان مادر شیر نخوردند. یحیی (ع) از آسمان شیر خورد و حسین (ع) از عرش الهی.

13- پیشانی هر دو می درخشید.

14- هر دو در طول عمر، شادمان نگشتند و یا پس از خوشحالی زود اندوهگین می شدند.

15- در عزای هر دو، آسمان خون گریست.

16- هر دو به طریق صبر ( زجر کش) کشته شدند.

17- پیامبر اسلام (ص) فرمود: در جهنم جایگاهی است که احدی مستحق آن نیست مگر قاتل یحیی (ع) و حسین (ع). ( خصائص الحسینیه، شیخ جعفر شوشتری).

تاریخ تنظیم: 9 دیماه 1396

مصطفی پاینده

استفاده از مطالب فوق با ذکر سایت و نویسنده بلا مانع می باشد

از زبان استاد مصطفی پاینده

چکیده ای از سه سخنرانی در جمع طلاب در نیمسال اول تحصیلی 1395 درمدرسه علیمه رودان